Aandachtstafel

Scroll naar beneden voor foto's van aandachtstafels. 

Een aandachtstafel is een permanente verschijning in de voorbereide omgeving. Op de aandachtstafel vindt het kind materialen die hem uitnodigen een onderwerp verder te exploreren, bijvoorbeeld na een algemene ofwel kosmische les. 

De tafel zelf:
De aandachtstafel staat naast de kosmische kast. 
Plaats de aandachtstafel tegen een muur waar je iets tegenaan kunt hangen.
Gebruik een tafel op kinderhoogte. 
Gebruik voor de aandachtstafel een grotere tafel dan die de kinderen gebruiken. 
Leg er een groot kleed op. Je kunt bij IKEA voor enkele euro's stof per meter kopen in alle kleuren van de regenboog en hierlangs een biasbandje stikken of gewoon een zoompje erin leggen. Een effen kleur heeft een groots effect!
Een kastje onder of dichtbij de tafel is zeer nuttig voor het opbergen van bakjes, labels, waterkannetjes, kleine voorwerpjes. Geef alles een vaste plaats door middel van labels in de kast.

Inrichten van de tafel:
Op de aandachtstafel vind je: 
Boeken; voorleesboeken, prentenboeken, informatieboeken
Werkjes
plaatmateriaal in een map
Kleine voorwerpjes
Handpoppen
Een vergrootglas om de voorwerpen goed te bekijken
Posters

Gebruik labels en kaartjes om bepaalde voorwerpen of werkjes toe te lichten of laat kinderen dit zelf doen. Levende dingen kunnen ook gelabeld worden met hun zoologische of botanische naam. Voor de oudere kinderen zijn er kaartjes met vragen, zoals: hoeveel verschillende stadia van een kikkervisje zie je?", welke van de zaadjes die we gezaaid hebben is het beste gegroeid?" en "is dit fruit of groente?" Zelfs als kinderen nog niet kunnen lezen zullen ze vragen wat er op het kaartje staat. 
Het projectwerk waar kinderen aan bezig zijn kan ook worden uitgestald. 
De aandachtstafel moet niet alleen maar een uitstalling van voorwerpen zijn, maar een plaats waar proefjes achtergelaten kunnen worden ter observatie. Zo kunnen kinderen bijvoorbeeld beoordelen wat het beste werkt voor het kiemen van zaadjes: planten in een bakje met of zonder water? Wat voor grondsoort werkt het beste? En groeien ze beter in licht of in donker? Verbind deze ervaringen met het groeien buiten in de tuin of in de buurt.

Levende natuur op en om de aandachtstafel
In de buurt van of op de tafel kun je een bak plaatsen waarin kinderen het leven van dieren kunnen observeren. Dieren die zich daarvoor lenen zijn: rupsen, zijderupsen, wormen, mieren, pissebedden, slakken, muizen en andere kleine zoogdieren. 

De wormenbak leent zich uitstekend voor een klas, omdat de wormen echt een goed leven hebben en een constante bron zijn voor observatie en experimenten. Gebruik voor de wormenbak een oud aquarium waarin scheuren zitten, een grote glazen pot of een plastic container. Vul de container met stenen en daarna met verschillende lagen grond. daar bovenop komt een laag humus en een laag oude bladeren, vochtig maar niet nat, waarmee de wormen hun openingen kunnen afschermen. Leg de wormen op de humuslaag en dek de bak af aan alle kanten behalve bij de opening af met donkere stof of papier. Toon de wormen aan de kinderen voor ze erin te doen. Na een week verwijder je de stof of het papier en kunnen de kinderen zien hoe de wormen de verschillende lagen grond vermengd hebben en hoeveel gangen ze gegraven hebben langs de buitenkant van het glas of het plastic. 

Het kan ook heel interessant zijn om een aquarium naast de aandachtstafel te plaatsen, zodat kinderen de verschillende vissen kunnen bekijken. 

Zoogdieren vragen een goede kooi met daarin wat nodig is voor het betreffende dier, zoals een drinkapparaat, een voedertrog en slaapruimte. Huisdieren zijn belangrijk in het leven van kinderen. Montessori zelf schijnt een schoolkat aanbevolen te hebben. 

Tussen de voorwerpen die uitgestald worden op de tafel bevinden zich planten en dieren die kinderen bewust maken van de veranderingen in de seizoenen. In de lente zijn dat kikkervisjes of bollen, in de herfst afgevallen bladeren en vruchten. 

Gebruik van de tafel:
Kinderen kunnen helpen bij het inrichten van de tafel. Moedig de kinderen aan om interessante voorwerpen mee te nemen voor de tafel, uit de natuur en uit de cultuur. 
Overlaad de tafel niet. 
Kinderen moeten al hun zintuigen kunnen gebruiken. Laat de kinderen de aandachtstafel bekijken en aanraken. 
Maak eventueel afspraken over breekbare onderdelen of plaats er een kaartje bij 'niet aanraken'. Of verdeel de tafel in twee delen door middel van fel gekleurd tape. Vertel de kinderen dat de ene kant is voor voorwerpen die opgepakt mogen worden en de andere kant is om naar te kijken. 
Laat kinderen zorg dragen voor de tafel. De tafel heeft constant aandacht nodig en moet op dezelfde manier verzorgd worden als de rest van de voorbereide omgeving. 
Besteed aandacht aan wat kinderen meebrengen voor de tafel, ook al past het niet direct bij het thema van de tafel op dat moment. 
De aandachtstafel is geen statisch object in de klas. Het verandert steeds wanneer kinderen of de leidster iets vinden in hun omgeving, thuis of op een weekendtripje naar het strand of in de natuur. 
Je kunt de tafel ook gebruiken om een bepaald werkje onder de aandacht te brengen.


aandachtstafel